Holy Verses
Kyrios ati Orukọ Ọlọrun: Ọrọ "Olúwa" ninu Bibeli Giriki
Àwọn òrò àti ìtúpalẹ̀504 ọ̀rọ̀

Kyrios ati Orukọ Ọlọrun: Ọrọ "Olúwa" ninu Bibeli Giriki

Ninu LXX ati Testamenti Titun, ọrọ Giriki Kyrios ni a so mọ kika orukọ mimọ YHWH. Imọye ọrọ yii n ṣe iranlọwọ lati jinlẹ si Ihinrere — nigbagbogbo ni imọlẹ aṣa Juu ati Ile-ijọsin, kii ṣe ni yapa kuro ninu Ijosin.

Kàn sí wa

Ni Iwe Tuntun, Kyrios (Κύριος) maa n tumọ si Olúwa. Ọrọ ipilẹ rẹ ni itumọ “olú, ẹni ti o ni agbara”, ṣugbọn ninu aṣa Bibeli o ni iwuwo ẹmi: nigbati a ba de Iroyin, a pade Jesu ti a bọwọ fun pẹlu orukọ kanna ti awọn onigbagbọ Juu lo nigba ti wọn ba n pe orukọ mimọ YHWH ninu Iwe Atijọ ni Gẹẹsi (itumo Septuagint lo Kyrios dipo tetragrammaton ni ọpọlọpọ ibi). Eyi ko tumọ si pe a le ṣe afiwe “fọọmu” ti o rọrun ni ita Ijọ, ṣugbọn o ṣe iranlọwọ lati ri ibaramu laarin ileri Iwe Atijọ ati ìfihàn ninu Kristi.

Kyrios pẹlu Ọlọrun Israeli

Ninu Awọn Psalms ati awọn woli, “Olúwa” ni Ẹni ti o ṣe adehun, igbala, ati idajọ ododo. Nigbati awọn aposteli ba n jẹwọ “Jesu ni Olúwa” (wo Rm 10:9; 1 Cr 12:3), wọn n fi igbagbọ wọn si eniyan gidi ninu itan — ni akoko kanna wọn n jẹrisi pe Ẹni naa wa ninu ẹgbẹ orukọ mimọ ti Bibeli Juu bọwọ fun. Eyi ni idi ti ọrọ Gẹẹsi ko jẹ ọrọ ti ẹkọ ede nikan: o so ibọwọ fun orukọ Mimọ pọ pẹlu igbagbọ ninu Kristi.

Soft light on the ancient book — evokes the holy name and the word of God
The title Lord in the Bible calls for a response of faith and life, not just through word analysis.

Ma ṣe lo “ọrọ Gẹẹsi” ni ọna ti ko tọ

Diẹ ninu awọn ọrọ lori ayelujara n ya ọrọ kan lati kọ ẹkọ ti Ijọ ti ronu. Ọna ti Ijọ Katoliki n ṣe afihan gbogbo ọna Bibeli, Ìjọsìn, ati Ẹkọ. Kyrios n ṣe iranlọwọ lati tan imọlẹ — kii ṣe lati rọpo — awọn itumọ Gẹẹsi ti a fọwọsi ati awọn onkọwe ti o ni igbẹkẹle. Nigbati o ba n wa ni iwe itumọ, jọwọ san ifojusi si ọrọ: ọrọ kanna le tọka si Ọlọrun Baba, tabi oluwa ni itumọ awujọ, da lori ọrọ naa.

Ninu igbesi aye awọn onigbagbọ

Pe Jesu ni Kyrios tumọ si pe a gba Ẹni naa gẹgẹbi olú igbesi aye, kii ṣe gẹgẹ bi apẹẹrẹ iwa. Eyi n wọ inu ẹbẹ ti Kíngbà, ẹbẹ ti Iyin, ati idakẹjẹ niwaju Ẹbọ Mimọ. Kiko lati Kyrios n gba wa niyanju lati de Iroyin pẹlu iwa ìfaramọ ati ìkànsí ti ijọ, yago fun iru “itupalẹ Bibeli” ti o yapa lati Iṣọkan ti Ijọ n kede.

Ní àkótán

  • Kyrios so Iwe Atijọ (orukọ mimọ) pọ pẹlu ẹjẹ Kristi.
  • Maṣe gbagbe lati tẹle ọrọ ati Magisterium, maṣe ya ọrọ kan sọtọ.
  • Ìmúrasílẹ̀ igbesi aye: gba Olúwa gẹgẹbi oluwa ti ifẹ ati iṣe.

Nigbati a ba n jiyàn nipa orukọ

Ni laarin awọn aṣa Kristiani, awọn ọna kika ati ẹbẹ orukọ mimọ yatọ; awọn Katoliki yẹ ki o ka ẹkọ ati itọsọna ti ẹkọ, ki o ba ara wọn sọrọ ni iwa ìkànsí. Ẹkọ n ṣii ọna fun oye — kii ṣe ohun ija lati ṣẹgun ninu ija. Ti ikowe kan ba da lori “Gẹẹsi sọ bẹ” ṣugbọn o foju kọ gbogbo Bibeli ati awọn ẹkọ ti Ijọ, a nilo lati jẹ alaisan ki o wa orisun ti o ni ojuse diẹ sii.

Ẹ̀ka ìbéèrè & ìdáhùn

Kyrios ṣe afihan Ọlọrun ni gbogbo igba?
Ko; o nilo lati wo ọrọ-ọrọ — o le jẹ oluwa tabi orukọ Ọlọrun/Ọmọ Ẹlẹ́dàá.
Kilode ti LXX ṣe pataki?
Ó jẹ́ afárá èdè láàárín Májẹ̀mú Láéláé àti ayé Gíríìkì tí Májẹ̀mú Tuntun lò.
Mo nilo lati ni ẹkọ Gẹẹsi tuntun lati gbagbọ pe Jesu ni Oluwa?
Ko; itumọ ti a fọwọsi ati ẹkọ to peye fun igbagbọ — Gẹẹsi jẹ afikun.
Ìyàtọ̀ láàrin Olúwa àti Ọlọ́run?
Theos nigbagbogbo jẹ “Ọlọhun”; Kyrios tẹnumọ agbara ati orukọ Oluwa — awọn ọrọ meji ti o ṣe afikun ara wọn ninu Iwe Mẹtalọkan.