Àwọn ìrántí Bíbélì jẹ́ àwọn àmì tí a mọ̀ọ́mọ̀ gbé kalẹ̀ tí a fi ń ṣe àkọsílẹ̀ ìṣòtítọ́ Ọlọ́run fún àwọn ìran tó ń bọ̀. Nínú Jóṣùà 4:6-7, àwọn ọmọ Ísírẹ́lì kó àwọn òkùn odò méjìlá láti ṣe ẹ̀rí tí ó wà títí láé sí ìpèsè Ọlọ́run. Lónìí, àwọn òkùn ìrántí wọ̀nyí ń pèsè ẹ̀kọ́ ẹ̀mí tí ó ṣe pàtàkì tí ó ń kojú ìgbàgbé ìgbàlódé, tí ó sì ń mú ìgbàgbọ́ ìran dógún.
Kí Ni Àwọn Ìrántí Bíbélì Àti Kí Ni Ìdí Tí Wọ́n Fi Ṣe Pàtàkì?
Ìwé Mímọ́ fi hàn pé Ọlọ́run fẹ́ kí àwọn ènìyàn rẹ̀ rántí iṣẹ́ ìgbàlà Rẹ̀ nípasẹ̀ àwọn àmì ojúkò. Nígbà tí àwọn ọmọ Ísírẹ́lì sọdá Odò Jọ́dánì, Jóṣùà pàṣẹ fún ẹ̀yà kọ̀ọ̀kan láti gbé òkùn kan láti inú odò, kí wọ́n sì gbé e sí Gílígálì. Èyí kì í ṣe ìwádìí àtijọ́ nìkan; ó jẹ́ ẹ̀kọ́ mímọ́. Gẹ́gẹ́ bí aṣà ìtumọ̀ Màlúù, Ọlọ́run ń lo àwọn àmì ti ara láti fihàn àwọn òtítọ́ ẹ̀mí, ní mímú kí ìtàn ìgbàlà wà níwáyé kàkà tó jìnnà. Lẹ́yìn Jóṣùà, Ìwé Mímọ́ tún ṣàkọsílẹ̀ Jékọ́bù tí ó gbé òkùn òpó kalẹ̀ ní Bétélì, Sámúẹ́lì tí ó gbé òkùn Ébẹ́nésà ní ẹ̀bá Mísípà, àti Kristi tí ó dá Ẹ̀tọ́-Ọrẹ́ sílẹ̀ pẹ̀lú pàṣẹ tààrà àti rántí Rẹ̀. Gẹ́gẹ́ bí a ti kọ ọ́ nínú Jóṣùà 4:6-7, àwọn òkùn náà wá ní ìwà láti mú kí àwọn ọmọdé béèrè nípa iṣẹ́ Ọlọ́run.
Nígbà tí àwọn ọmọ yín bá béèrè lọ́jọ́ iwájú pé, Kí ni òkùn wọ̀nyí túmọ̀ sí fún yín? Ẹ̀yin ó sì sọ fún àwọn ọmọ yín pé, a gé omi odò Jọ́dánì kúrò níwájú àpótí májẹ̀mú.
Àwọn ìrántí wọ̀nyí ń fi àwọn ìlérí Ọlọ́run tí ó lọ́wọ́ nínú ojú rere gbé e sínú àwọn ìrírí ẹ̀dá tí ó gbọ́n. Nínú àṣà tí ó kún fún nǹkan ìgbàlódé tí ó yára pàdánù, àwọn ìrántí ojúkò ń mú ìwọ̀n ògo padà wá sínú ìrìn-àjò ẹ̀mí wa. Wọ́n ń yí gbígbọ́ tí kò lóye padà sí jíjẹ́rìí tí ó ń ṣiṣẹ́, ní mímú kí ìran tó ń bọ̀ jogún ìgbàgbọ́ tí ó wà láàyè dípò ìtàn tí a gbàgbé.
Èéṣe Tí Ọlọ́run Fi Pàṣẹ Àwọn Òkùn Ojúkò Dípò Àwọn Àkíyèsí Ọkàn?
Ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì ìmọ̀-ọpọlọ tí ó wà lónìí ń fi dáyà ohun tí Ísírẹ́lì àtijọ́ ń ṣe láìrí: ìrántí ẹ̀dá jẹ́ èyí tí ó gbéṣẹ́ ara, tí ó sì túmọ̀ sí àyíká. Àwọn onímọ̀-ẹ̀kọ́ nipa iṣẹ́ ọpọlọ ṣàlàyé pé ìrántí ìṣẹ̀lẹ̀ ń lágbára sí i nígbà tí a bá fi pẹ̀lú àwọn ìtókasí ààyè, ìkópa ojú ara, àti àwọn ohun tí a fi ojú rí. Ìfünilétí onínọ́ǹbà ń bọ́ sínú ariwo ṣùgbọ́n òkùn tí a gbẹ́, iṣe ààtò, tàbí ìwé àkọsílẹ̀ ojú ara ń dá àwọn ọ̀nà nínú ọpọlọ tí ó máa ń wà títí. Ní èrò ìsìn, èyí ń fi hàn òtítọ́ Ìwà-ara-nípa ti ìgbàgbọ́ wa. Ọlọ́run wọ inú ìtàn ẹ̀dá nípasẹ̀ ẹran ara, ẹ̀jẹ̀, àti ẹ̀dá-ara, ní sísọ ẹ̀dá-ara di ohun èlò oore-ọ̀fẹ́. Gẹ́gẹ́ bí 1 Sámúẹ́lì 7:12, Sámúẹ́lì mọ̀ pé ó pọn dandan láti ní ẹ̀rí ojú ara sí ìdásí Ọlọ́run.
Nígbà náà ni Sámúẹ́lì mú òkùn kan, ó sì gbé e kalẹ̀ láàrin Mísípà àti Ṣeni, ó sì pè é ní Ébẹ́nésà, nítorí ó wí pé, Títí di ìsinsìnyí ni Olúwa ti ràn wá lọ́wọ́.
Nígbà tí àwọn onígbàgbọ́ bá dojú kọ ìdààmú, ọpọlọ ma ń fi ohun tí ń halẹ̀ mọ́ni àti àǹyà ṣáájú oore-ọ̀fẹ́ iṣáájú. Àwọn ìrántí ojú ara ń dáyà ìwà pèlé ọpọlọ yìí nípa fífipá mú àfiyèsí sí ìṣòtítọ́ tí a ti kọ. Wọn kò rọ́pò àdúrà tàbí Ìwé Mímọ́; kàkà bẹ́ẹ̀, wọ́n ń mú wọn lágbára. Nígbà tí àwọn onígbàgbọ́ bá fi ara wọn ṣeré pẹ̀lú àwọn àmì wọ̀nyí nígbà ìyèméjì, wọ́n ń mú ohun tí àwọn onímọ̀-ọkàn pè ní ìmúpadàbọ̀wá ìrántí, tí ń fún àwọn ọ̀nà ọpọlọ tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ìgbẹ́kẹ̀lé àti ìrètí lókun.
Báwo Ni Àwòṣe Kíkọ́ Ìrántí Ìgbàlódé Kan Ṣe Nǹṣiṣẹ́?
Kíkọ́ àwọn ìrántí Bíbélì lónìí ń béèrè ìṣe àgbéraga, kì í ṣe pípé. Ọ̀nà ìgbàgbọ́ ń mú ọgbọ́n ìjìnlẹ̀ wá sí àwọn ìlànà ìgbàlódé nípasẹ̀ àwọn iṣe márùn-ún pàtàkì. Àkọ́kọ́, àwọn nǹkan ojú ara bí àdúrà tí a ti fọ́mú nǹkan, àgbélébùú tí a gbẹ́, tàbí àwọn ohun ìní ìdílé ń gbé àwọn ìṣe ojoojọ́mọ́ nínú oore-ọ̀fẹ́. Kejì, àwọn fọ́mú pámáyìndìí ń tọ́jú àwọn ẹ̀rí, gbígbà ohùn sílẹ̀, àti àwọn àkójọpọ̀ fọ́tò tí a ṣàyàn tí a lè pín káàkiri àwọn ilé. Kẹta, àwọn iṣe ààtò, bí mímọ́ fìtílà sílẹ̀ ní ọjọ́ ìrántí ìrìbọmi, ń ṣẹ̀dá àwọn àmì àkókò tí ń ṣàpẹrẹ nípa àkókò ìsìn. Kẹrin, àwọn ètò ìwé àkọsílẹ̀ tí a ṣètò ń gba àwọn onígbàgbọ́ níyànjú láti ṣàkọsílẹ̀ àwọn àyọyọ̀nnà àti ìjìyà ìràpadà. Kárùn-ún, àwọn òkìtì agbègbè bí àwọn ògiri àdúrà àgọ́ ṣe ń gbé ìrántí ìfọ̀wọ́sowọ́pọ̀ lárugẹ. Gẹ́gẹ́ bí Lúùkù 22:19, Kristi dá ìrántí aláìlẹ́gbẹ́ kalẹ̀ nípasẹ̀ àwọn nǹkan tí ó rọrùn tí a lè wọlé sí.
Ẹ ṣe èyí ní ìrántí mi.
Nígbà tí ẹ bá ń ṣe àwòṣe yìí, ẹ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìrọrùn. Sá àyàn ìrántí kan ti ìṣòtítọ́ Ọlọ́run, yan ohun èlò tí ó yẹ, kí ẹ sì pe àwọn ẹbí tàbí àwọn awoṣe àgọ́ láti bá a lò déédé. Bẹ̀rẹ̀ nípa yíya ọ̀sán kan sí ìsọtọ̀ láti tọ́jú ìrántí àkọkọ́ rẹ, tí ó ń mú kí ó wà ní ojú àti pé a lè wọlé sí i fún ìmúdàgbà ìrònú ojoojọ́mọ́. Ète náà kì í ṣe ẹwà pípé ṣùgbọ́n ẹ̀rí tí ó wà títí tí ó máa ń borí àwọn ìlànà aṣà tí ń yí padà, tí ó sì ń yí oore-ọ̀fẹ́ ikọ̀kọ̀ padà sí ẹ̀rí gbangba.
Àwọn Nǹkan Pàtàkì
- Àwọn ìrántí Bíbélì ń lo àwọn nǹkan ojú ara láti gbé àwọn òtítọ́ ẹ̀mí kalẹ̀, kí wọ́n sì ń kojú ìgbàgbé ìgbàlódé.
- Ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì ìmọ̀-ọpọlọ ń fi dáyà pé àwọn àmì ojú ara ń ṣẹ̀dá àwọn ọ̀nà nínú ọpọlọ tí ó lágbára ju àwọn ìrántí onínọ́ǹbà lọ.
- Àwòṣe ìṣe márùn-ún kan ní àwọn nǹkan ojú ara, pámáyìndìí onínọ́ǹbà, àwọn iṣe ààtò, ìwé àkọsílẹ̀, àti àwọn òkìtì agbègbè.
- Àwọn ìrántí ayọ̀ àti ìrora ni a lè yí padà sí ẹ̀rí ìràpadà nípa ṣíṣe ìtọ́jú pẹ̀lú ète.
Àwọn òkùn Gílígálì tí ń sọ̀rọ̀ kọjá àwọn ọ̀rúndún, tí ń pe Ìjọ láti rántí ohun tí Ọlọ́run ti ṣe. Nínú àsìkò tí ń gbé tuntun lógo nígbà tí ó ń da àtijọ́ nù, kíkọ́ àwọn ìrántí jẹ́ ìṣọ̀tẹ̀ ìgbàgbọ́ tí ó dákẹ́. Bóyá nípasẹ̀ pẹpẹ ìdílé tí ó rọrùn, ìkópa ẹ̀rí àgọ́, tàbí iṣe ìwé àkọsílẹ̀ tí a darí, àwọn àmì mímọ́ wọ̀nyí ń gbé àwọn ọkàn wa mọ́ ìpèsè Ọlọ́run. Gẹ́gẹ́ bí àwọn Kátólíìkì àti Kristẹni, a pè wá láti jẹ́ ènìyàn ìrántí, tí ń jogún àwọn ìtàn oore-ọ̀fẹ́ bí ohun ìní dípò àwọn àkọsílẹ̀ ẹ̀sẹ̀. Gba àkókò lọ́sẹ̀ yìí láti kó òkùn kan, kọ ẹ̀rí kan, tàbí dá àṣà kan kalẹ̀ tí yóò bọlá fún ìṣòtítọ́ Ọlọ́run nínú ìgbésí ayé rẹ. Jẹ́ kí àwọn ìrántí rẹ di wáásù alààyè fún àwọn tí yóò tẹ̀lé ọna lẹ́yìn rẹ.
