Lu-ca 16 mở đầu bằng dụ ngôn đầy tớ quản gia bị chủ nghe tin lãng phí tài sản, sắp mất chức. Anh ta gọi từng con nợ, giảm số nợ ghi trên giấy để “khi mất chức quản gia, họ sẽ đón rước tôi vào nhà họ.” Chủ khen đầy tớ khôn ngoan trong việc xử thế vì con cái thế gian này khôn ngoan với nhau hơn con cái sự sáng (c.8). Chúa Giê-su thêm: “Hãy dùng của bất nghĩa mà kết bạn…” và “không ai có thể làm tôi hai chủ… các người không thể vừa phục vụ Thiên Chúa vừa phục vụ của cải” (c.9, 13).
Vì sao chú giải thường gọi là dụ ngôn “khó”
Chủ khen nhân vật dùng thủ đoạn gây tranh luận. Các bản chú thích Công giáo (New Jerome, ICC) thường giải: lời khen nhắm khôn ngoan thực dụng trong mối quan hệ xã hội — không biện minh gian lận; phần ứng dụng chuyển sang dùng tài sản phù du để đầu tư vào mối quan hệ và việc thiện trước ngày phán xét, chứ không ca ngợi hành vi gian dối.
Các người không thể vừa phục vụ Thiên Chúa vừa phục vụ của cải.
— Lu-ca 16:13 (ý theo các bản dịch)Bám sát bản văn
Đoạn nối tiếp với những lời về Luật và dụ ngôn La-xa-rô. “Của bất nghĩa” (mammon) được person hóa như đối thủ của Thiên Chúa trong c.13. Bài viết không thêm chi tiết không có trong Lu-ca; chỉ nhắc độc giả đọt cả chương để thấy mạch về giàu nghèo và trung thành.
Ứng dụng cẩn trọng
Tránh rút ra “lừa dối được nếu có lợi”; trọng tâm là chọn một chủ và tiền bạc phục vụ Nước Trời.
Ứng dụng
Dùng thu nhập, thời gian, mối quan hệ để giúp người nghèo và loan báo Tin Mừng — “kết bạn” trong nghĩa Phúc Âm: chuẩn bị gặp Đấng đón rước kẻ nhân từ. Đoạn kế tiếp về La-xa-rô và người giàu (Lu-ca 16:19–31) củng cố cùng chủ đề: tiền bạc dùng sai sẽ có hậu quả trong câu chuyện; đọt hai phần liền nhau để tránh hiểu lầm chỉ “khôn ngoan” theo nghĩa trần gian.
Tóm tắt
- Quản gia sắp mất chức, điều chỉnh nợ.
- Chủ khen sự khôn ngoan thực dụng — so sánh con thế gian / con sáng.
- Dùng của phù du cho điều còn lại.
- Hai chủ: Thiên Chúa hay của cải.
