Ang mga pangunahing sanggunian ay karaniwang naghahati ng bahagi ng talambuhay ayon sa Bibliya at bahagi ng talakayan sa kasaysayan–teksto. Halimbawa, Wikipedia — Moses ay naglilista ng mahahabang teorya ng pinagmulan ng Limang Aklat at ang papel ni Moises sa Judaism, Christianity, Islam; Britannica — Moses ay mas maikli ang buod, binibigyang-diin ang imahe ng lider–tagapamagitan ng batas; Jewish Virtual Library — Moses (Moshe) ay inilalagay ang tauhan sa tradisyong Hudyo (Torah, Midrash, papel sa Paskuwa). Para sa mga Katoliko, New Advent (hanapin “Moses”) at Katekismo ng CCC (bahagi tungkol sa Batas) ay tumutulong upang makita ang ugnayan ni Moises kay Cristo at sa Sakramento. Bible Gateway — Exodo 3 ay isang natural na punto ng pagpasok para sa kwento (nagsusunog na palumpong, Pangalan “Ako ang Ako”).
Sentro ng Bibliya
Mula sa basket sa ilog (Ex 2) hanggang sa mga talumpati sa katapusan ng Deuteronomio (Deut 34), si Moises ay konektado sa pagpapalaya mula sa Ehipto, tipan sa Sinai, batas at handog, at paglalakbay sa disyerto. Ang mga Sulat ng Apostol ay binabanggit si Moises bilang saksi ng batas (2 Corinto 3), sa listahan ng mga bayani ng pananampalataya (Hebreo 11:23–29), at sa Pahayag (halimbawa, ang awit ni Moises). Kapag pinag-aaralan ang paksa ng “Moises”, kapaki-pakinabang ang Bible Gateway upang buksan ang bilingual at markahan ang mga talata ng batas (Ex 19–24) na hiwalay sa mga talatang salaysay (Ex 14–15).
Sinabi ng Panginoon: “Ako ang Ako.”
— Exodo 3:14 (pangunahing ideya, tingnan ang mga salin)Siya ay nagtitiwala sa Diyos nang siya ay inilagay sa labas ng palasyo.
— Hebreo 11:23 (sangguniin — daloy ng mga bayani ng pananampalataya)
Pagsusuri ng Presentasyon
Karaniwang pinagsasama ng Britannica ang Islam sa parehong paksa (Musa) sa pangkalahatang-ideya; ang Wikipedia ay naghihiwalay ng sub-paksa na “Islamic view”. Binibigyang-diin ng JVL ang papel ni Moises sa mga seremonya at batas na halakhic. Dapat tandaan ng mga Kristiyano: Ang Bagong Tipan ay hindi nag-aalis ng papel ng saksi ng batas kundi inilalagay ito sa liwanag ni Cristo (tingnan ang mga artikulo sa Katekismo tungkol sa ugnayan ng Lumang–Bagong Tipan). Ang takdang-aralin ay: pumili ng isang talata mula sa Wikipedia na may mga tala ng iskolar, pagkatapos ay hanapin ang katugmang talata sa Bibliya sa Bible Gateway at itala kung aling mga pahayag sa ensiklopedya ay pagsasalin at hindi tumpak na sipi.
Isang linggong landas
Ex 1–4; Ex 14–20; Deut 6 (Shema); Hebreo 11; Mt 17:1–8 (Transfigurasyon). Bawat araw 15 minuto pagkatapos ng pagbabasa ng talata mula sa Britannica o Wikipedia pagkatapos ng pagbabasa ng talata ng Bibliya.
Buod
- Wikipedia: detalyado at may mga tala; Britannica: maikling balangkas, multi-relihiyon.
- JVL: Torah at buhay ng mga Hudyo; New Advent / CCC: balangkas ng Katoliko.
- Bibliya: Exodo, Levitico, Bilang, Deuteronomio; Bagong Tipan: Mt 17, Jn 1:17, 2 Cor 3, Hebreo 11.
- Bible Gateway: ihambing ang mga salin at markahan ang batas vs. salaysay.
