Kiswahili kawaida hutafsiri ekklesia (ἐκκλησία) kama Kanisa. Neno hili linaashiria mkutano ulioitwa — katika ulimwengu wa Kigiriki inaweza kuwa mkutano wa watu au baraza la raia. Wakati waandishi wa Agano Jipya walipokopa neno hili, walielezea watu walioitwa na Mungu kupitia Injili, si kundi lililojichagua. Hii ndiyo sababu “kuenda kanisani” na “kuwa Kanisa” si vitu viwili tofauti: ekklesia ni uwepo hai wa watu wa Mungu.
Ekklesia na Kristo
Mtakatifu Paulo anaita Kanisa ni mwili wa Kristo (angalia 1 Kor 12). Kila mwanachama ni kiungo; wote kwa pamoja wanaunda mwili mmoja ambao ni Bwana. Neno ekklesia linasisitiza wito wa kutoka (ek = kutoka, kaleo = kuita): hatuijengi Kanisa wenyewe bali tunajibu wito wa Mungu katika ubatizo na ushirika. Kwa hivyo, kuelewa neno la Kigiriki husaidia kuepuka picha ya “klabu ya hiari” badala ya ushirika mtakatifu.
Mahali na ulimwengu mzima
Agano Jipya linazungumzia ekklesia katika jiji moja (Roma, Korintho…) na kuhusu Kanisa moja tu. Ngazi hizi mbili hazipingani: kila jumuiya ni mfano wa ndani wa mwili mmoja. Leo hii, kuungana na parokia, askofu wa jimbo, na ushirika na Papa huonyesha maana halisi ya ekklesia zaidi kuliko “kutafuta kundi linalofaa” mtandaoni.
Kuepuka kuelewa vibaya
Kuna mtazamo unaopunguza ekklesia kuwa “ni mkutano usioonekana” au “ni jengo la kanisa tu”. Zote mbili zina makosa: Kanisa ni mystery — lipo katika Sakramenti, Mafundisho, na jumuiya yenye muundo. Neno la asili halichukui nafasi ya Mafundisho kuhusu moja, takatifu, katoliki, na mitume — bali linaimarisha njia ya kutafsiri Maandiko kwa uwajibikaji.
Matumizi katika maisha
Wakati tunaposoma “Kanisa” katika Injili, tunaweza kujiuliza: kifungu hiki kinatualika ushirika vipi na ndugu zetu, na watumishi, na maskini? Ekklesia haifungwi katika “maana binafsi” bali inafungua wajibu wa upendo na huduma. Hii ndiyo mbegu ya maisha ya parokia yenye afya.
“Mwili si kiungo kimoja, bali ni viungo vingi.”
— 1 Kor 12:14 (kuunganisha ekklesia na mwili)
